Mutfak Bataryası Kartuşu Nasıl Değiştirilir? Önce Perlatöre Bakın
Kartuş mu, perlatör mü: belirtiye göre hangisi?
Mutfak bataryasında iki parça en çok sorun çıkarır: kolun altındaki kartuş ve ağızdaki perlatör. Kol kapalıyken ağızdan damlıyorsa, kol sertleştiyse ya da sıcak-soğuk ayarı kaydıysa kartuşa bakılır. Su ince, dağınık ya da zayıf akıyorsa önce perlatör temizlenir; çoğu zaman kartuşa hiç gerek kalmaz.
Kartuş, bataryanın içinde suyu açıp kapatan ve sıcakla soğuğu karıştıran valftir. Tek kollu mutfak bataryalarında yaygın tip seramik diskli kartuştur; Teka ARK 938 ve Franke Active Plus Doccia 2.0 ürün sayfalarında da kartuş tipi böyle yazıyor. Perlatör ise ağızdaki süzgeçli uçtur; suya hava karıştırır, kireç ve kumu ilk o tutar.
| Belirti | Büyük olasılıkla | İlk yapılacak |
|---|---|---|
| Su ince, dağınık ya da yana fışkırarak akıyor | Perlatörde kireç veya kum | Perlatörü sök, seyreltik sirkeli suda beklet |
| Kol kapalı, ağızdan damla damla su geliyor | Kartuş | Kartuşu değiştir |
| Kol sertleşti, takılıyor; sıcak-soğuk ayarı kaydı | Kartuş | Kartuşu değiştir |
| Tezgah altında, bağlantı hortumunda nem | Esnek bağlantı hortumu | Hortumu değiştir (kartuş değil) |
| Tezgah altı termosifon ısınırken ağız damlıyor | Alçak basınç bataryasında normal | Bir şey yapma; ağzı tıkama |
Son satır şaşırtabilir: Teka'nın batarya kılavuzu, alçak basınç (termosifona bağlanan) bataryalarda su ısınırken genleşme yüzünden ağızdan damla gelmesinin arıza olmadığını, ağzın kapatılmaması gerektiğini ve bu bataryalara başka perlatör takılmayacağını yazıyor.
Perlatör nasıl temizlenir?
Perlatör, bataryanın ucundan çevrilerek çıkarılan süzgeçli parçadır ve kireç tıkadığında akışı kısar. Teka kılavuzu perlatörün düzenli aralıklarla sökülüp seyreltik sirkeli suya batırılmasını öneriyor. Kartuşa el atmadan önce yapılacak ilk iş budur; çoğu perlatör elle sökülür.
- Perlatörü saat yönünün tersine çevirerek çıkarın. Elle dönmüyorsa çizilmesin diye bezle sararak tutun.
- İçindeki elek ve contaların sırasını aklınızda tutun ya da fotoğrafını çekin.
- Parçaları seyreltik sirkeli suda bekletin, sonra bol suyla durulayın.
- Takmadan önce bataryayı birkaç saniye açıp borudaki kumu akıtın.
- Perlatörü elle sıkarak geri takın.
Perlatör tipi modele göre değişir: Franke Icon Doccia sayfasında "şeffaf", Franke Lina L Pullout sayfasında "bal peteği" perlatör yazıyor; Teka IN 995 kireç önleyici perlatörle geliyor. Hangisi olursa olsun sirkeli su yalnız sökülmüş perlatör içindir.
Bataryanın gövdesi için Teka'nın uyarıları nettir: tuz ruhu (hidroklorik asit), formik ya da asetik asit içeren kireç sökücüler krom kaplamanın parlaklığını, hatta kendisini alabilir. Klorlu ürün ve çamaşır suyu leke bırakır. Aşındırıcı sünger de parlak yüzeyi çizer; Teka buna mikrofiber bezi de ekliyor. Deterjan bataryaya sıkılmaz, beze sıkılır; yoksa aralıklardan içeri kaçar.
Mutfak bataryası kartuşu nasıl değiştirilir?
Kartuş değişimi, kolu ve kartuş kapağını söküp somunu gevşettikten sonra eski kartuşu çıkarıp aynısını yerine oturtmaktır. Aşağıdaki sıra Franke'nin Icon mutfak bataryası kılavuzundan alındı; çoğu tek kollu bataryada adımlar benzerdir ama vida yeri ve kapak biçimi modele göre değişir.
Başlamadan önce tezgah altındaki sıcak ve soğuk ara musluklarının çalıştığından emin olun. Teka gidere tıpa takmayı da öneriyor; vida ya da somun evyeye düşerse kaybolmasın.
- Tezgah altındaki sıcak ve soğuk su ara musluklarını kapatın.
- Bataryayı kısa süre açıp içerideki basıncı boşaltın.
- Kolu kapalı konuma getirin.
- Kolun tespit vidasını sökün. Franke Icon'da bu iş 2,5 mm alyan anahtarıyla yapılıyor; bazı modellerde vida küçük bir kapağın altında saklıdır.
- Kolu yukarı çekip çıkarın.
- Kartuşun üstündeki kapağı çevirerek gövdeden sökün.
- Kartuşu tutan kilit somununu sökün.
- Eski kartuşu çıkarın, yenisini takın. Kartuşun altındaki iki tırnak gövdedeki deliklerine tam oturmalı.
- Parçaları ters sırayla toplayın.
- Suyu açın, kaçak olup olmadığına bakın.
Sekizinci adım dikkat ister: tırnaklar yuvasına oturmadan somunu sıkmayın. Kartuşu yerine oturttuğunuzdan emin olmadan toplarsanız kaçak ya da ayar sorunu çıkabilir; o zaman suyu kesip kartuşu yeniden kontrol etmek gerekir.
Hangi kartuşu almalıyım?
Doğru kartuş, bataryanın kendi markasının ve modelinin orijinal yedek parçasıdır. Kartuşlar markalar ve modeller arasında her zaman uyumlu değildir; orijinal parça en güvenli seçimdir. Franke kılavuzu yalnız orijinal yedek parça kullanılmasını söyler. Teka'nın kılavuzundaki tork tablosu bile tek markada 25 mm'den 46 mm'ye beş ayrı kartuş çapı sayıyor.
Peki ürün sayfasında "35 mm" yazıyorsa kartuş 35 mm mi demektir? Hayır. Franke Icon Doccia ve Lina L sayfalarındaki "Armatür deliği çapı: 35 mm" satırı tezgahtaki ya da evyedeki montaj deliğinin ölçüsüdür. Bu ölçünün kartuşla ilgisi yoktur. Kartuşu bulmanın kısa yolu bataryanın model kodudur; Lina L sayfasında "Ürün Kodu: 115.0712.420" gibi açıkça yazar. Kod elinizde değilse eski kartuşu söktükten sonra yanınıza alın, çapını ve altındaki tırnak düzenini parçayla karşılaştırarak seçin.
Model kodu ya da eski kartuşla parça sormak için iletişim sayfasından bize yazabilirsiniz. Batarya artık eskidiyse ya da kaplaması açıldıysa kartuşa para vermek yerine yenilemek daha mantıklı olabilir; seçerken nelere bakılacağını evye bataryası nasıl seçilir yazısında anlattık. Seçenekler evye bataryaları kategorisinde.
Kartuş somunu ne kadar sıkılır?
Kartuş somunu, kartuşun çapına göre üreticinin verdiği torkla sıkılır. Az sıkılan somun kaçırır, fazla sıkılan somun kolu sertleştirir ve kartuşun ömrünü kısaltır. Teka kılavuzu bu dengeyi şu değerlerle veriyor:
| Kartuş çapı | En az tork | En çok tork |
|---|---|---|
| 25 mm | 8 Nm | 9 Nm |
| 35 mm | 9 Nm | 10 Nm |
| 40 mm | 9 Nm | 10 Nm |
| 45 mm | 14 Nm | 15 Nm |
| 46 mm | 14 Nm | 15 Nm |
Tork anahtarı yoksa Teka'nın kılavuzdaki pratik karşılığı işe yarar: 1 Nm, 10 cm'lik bir kolun ucuna uygulanan yaklaşık 1 kg kuvvettir. 35 mm kartuşta bu, 10 cm'lik anahtarın ucuna 9-10 kg yüklenmek demek; somunu "son gücüyle" sıkmak gerekmez.
Ustaya not
- Bataryayı takmadan önce tesisatı akıtın. Teka ve Franke kılavuzlarının ikisi de bunu ister; borudaki çapak ve kum ilk gün perlatörü, sonra kartuşu bozar.
- Sıcak ve soğuk basınç birbirine yakın olmalı. Teka çalışma basıncını 1-10 bar, önerilen basıncı 2-5 bar veriyor. Franke Icon kılavuzunda ideal değer 3 bar, en yüksek 5 bar.
- Kartuş değişirken esnek hortumlara da bakın. Franke kılavuzu nemli, damlayan, paslanmış ya da ezilmiş hortumun değiştirilmesini söylüyor.
Sık Sorulan Sorular
Perlatörü ne sıklıkla temizlemeliyim?
Teka belli bir süre vermiyor, düzenli aralıklarla sökülüp sirkeli suda bekletilmesini öneriyor. Kireçli suda akış daha çabuk zayıflar; su dağınık akmaya başladığında perlatörü temizleme zamanı gelmiştir.
Kartuşu değiştirdim, sıcak ve soğuk ters geliyor. Neden?
İki olasılığa bakılır: kartuş yuvasına doğru oturmamış ya da yanlış yönde takılmış olabilir; sorun değişimden önce de varsa tezgah altındaki sıcak ve soğuk bağlantı hortumları ters bağlanmış olabilir. Franke kılavuzu kartuşun altındaki iki tırnağın gövdedeki deliklere oturması gerektiğini söyler. Suyu kesip kartuşu yeniden çıkarın, tırnakların yerini kontrol edip tekrar takın.
Kartuşu değiştirmek için batarya sökülür mü?
Hayır. Kartuş üstten, kol ve kartuş kapağı çıkarılarak değiştirilir; batarya tezgahta kalır. Yalnız tezgah altındaki ara muslukların kapanması gerekir; kapanmıyorsa önce onlar ya da ana vana ele alınır.
Termosifona bağlı bataryam ısınırken damlatıyor, kartuş mu bozuk?
Alçak basınç bataryasıysa büyük olasılıkla hayır. Teka kılavuzuna göre termosifon ısınırken genleşen su ağızdan damlar ve bu arıza değildir. Ağzı kapatmayın, başka perlatör takmayın. Damlama termosifon ısınmıyorken de sürüyorsa, belirti tablosundaki gibi kartuştan şüphelenilir.